Rabies, risico op reis?

Honden

NIEUWSBERICHT 2014

GGD’en krijgen soms wekelijks meldingen van reizigers die tijdens de reis zijn gebeten door een hond of een aap in het buitenland. Zij lopen risico op rabiës (hondsdolheid) een dodelijke ziekte. Helaas is er nog steeds geen medicijn tegen rabiës, een vaccinatie voor de reis of direct na een bijtincident is de enige behandeling.

Wat is rabiës?

Rabiës is een infectie van de hersenen die bij zoogdieren (en dus ook de mens) kan voorkomen. De ziekte, veroorzaakt door een virus, verloopt altijd dodelijk. Je kunt besmet raken door contact met speeksel van een besmet dier, bijvoorbeeld doordat een zoogdier je bijt (meestal een hond). Ook likken (over open wondjes) of door krabben geeft kans op besmetting.

Rabiës komt bijna over ter wereld voor, alleen Nieuw-Zeeland, Antarctica, grote delen van Oceanië en Japan zijn rabiësvrij. In Noord-Amerika en West-Europa komt het alleen bij in het wild levende dieren voor, maar in andere landen ook bij huisdieren, vooral in  het Indiase subcontinent, Zuidoost-Azië en Afrika. 

Advies aan de reiziger:

  • vermijd contact met zoogdieren, met name honden en raak geen dode dieren aan (het virus kan nog 2 weken overleven);
  • geef ze ook geen eten;
  • let op met kleine kinderen, zij zien weinig gevaar in dieren en zijn een makkelijk doelwit voor honden.

Vaccineren tegen rabiës?

De keuze om wel of niet te vaccineren hangt mede af van de beschikbaarheid van een goede behandeling na een incident.

Een vaccinatie voor de reis bestaat uit drie prikken in het schema: dag 0,7, 21-28.

Je bent gebeten, wat dan?

  • laat de wond flink doorbloeden;
  • was de wond vervolgens met water en zeep goed uit (zeker 10 minuten wassen onder stromend water);
  • desinfecteer de wond met alcohol of jodium;
  • neem direct contact op met het noodnummer van je reisverzekering of met je ziektekostenverzekeraar. Zij kunnen je helpen met het vinden van een ziekenhuis/kliniek waar antistoffen en vaccins verkrijgbaar zijn.

Ben je niet gevaccineerd? 

Dan moet je  binnen 24 uur een behandeling krijgen die, afhankelijk van de aard van verwonding kan bestaan uit het toedienen van antistoffen gevolgd door een serie van 5 vaccinaties. In veel landen zijn de antistoffen niet of moeilijk verkrijgbaar.

Ben je wel gevaccineerd met 3 prikken?

Dan hoef je geen antistoffen te krijgen, maar heb je nog wel 2 aanvullende vaccinaties nodig.

LET OP: per situatie wordt bekeken welke behandeling van toepassing is. Bovenstaand beleid kan per situatie aangepast worden. 

Meer weten?

Meer informatie over rabiës kun je vinden op de website van het RIVM.